DEM: “Turkije laat onderhandelingen expres vastlopen”
De woordvoerder van de Partij voor Gelijkheid en Democratie van de Volkeren (DEM-partij), Aysegul Dogan, verwijt de Turkse regering dat zij het nieuwste vredesinitiatief bewust laat vastlopen. In een interview met Kurdistan24-correspondent Murat Akinci wees zij erop dat er inmiddels een jaar is verstreken sinds de huidige fase werd ingeluid, zonder dat er concrete juridische stappen zijn gezet om de Koerdische kwestie aan te pakken.
Roep om erkenning van identiteit, geloof en taal
Volgens Dogan voedt de aanhoudende traagheid de onzekerheid en onrust in de samenleving. Zolang er geen sprake is van wettelijke hervormingen en officiële erkenning van de identiteit, overtuigingen en talen van de verschillende gemeenschappen in Turkije, ziet zij geen reële basis voor vooruitgang. In haar woorden is het onmogelijk een geloofwaardig vredeskader op te bouwen als de rechten van Koerden en andere minderheden niet expliciet in de wet worden verankerd.
“Staatsproject” met sleutelrol voor MHP
Voormalig AKP-parlementslid Ahmet Faruk Unsal sloot zich in grote lijnen bij die analyse aan en noemde de huidige fase een duidelijk door de staat aangestuurd project. Volgens hem spelen de Partij voor Rechtvaardigheid en Ontwikkeling (AKP) en de nationalistische MHP elk hun eigen, maar elkaar aanvullende rol. De MHP zou vooral zijn ingezet om mogelijke weerstand onder nationalistische kiezers te kanaliseren en te beheersen, terwijl het formele proces onder de vlag van de regering verloopt.
Geen structurele stappen na oproep Öcalan
Waarnemers in Noord-Koerdistan (Zuidoost-Turkije) wijzen erop dat er ook na de strategische koerswijziging van PKK-leider Abdullah Öcalan weinig tastbare verandering is. Öcalan riep op 27 februari op om de gewapende strijd in te ruilen voor politieke en civiele inzet, maar sindsdien is er geen onafhankelijke commissie, toezichtsorgaan of andere institutionele structuur gecreëerd die het vredesproces moet dragen. Zonder zo’n kader, zo stellen analisten, blijft de oproep tot een politieke weg vooral symbolisch.
Nieuwe fase begon met Imrali-signaal in 2024
De huidige ronde tussen Ankara en Koerdische vertegenwoordigers begon in oktober 2024, toen MHP-leider Devlet Bahçeli onverwacht voorstelde om Öcalan in het parlement te laten verschijnen. Kort daarna kreeg Öcalans neef, en parlementslid, Ömer Öcalan na 43 maanden radiostilte toestemming om het gevangeniseiland Imrali te bezoeken. Dat bezoek doorbrak een lange periode van volledige isolatie. Sindsdien hebben er meerdere indirecte gesprekken plaatsgevonden, maar stappen met echte impact – zoals vrijlating van politieke gevangenen of concreet werk aan grondwetswijzigingen – zijn uitgebleven.
Vertrouwen in het proces staat op het spel
Politieke analisten waarschuwen dat het uitblijven van zichtbare resultaten de hoop op een duurzame politieke oplossing ondergraaft. Als er geen tastbaar verschil wordt gemaakt in wetgeving, institutions en dagelijkse realiteit, groeit de twijfel over de werkelijke intenties van de overheid. Daarmee dreigt het huidige initiatief, dat door veel Koerden en andere groepen aanvankelijk als kans op een nieuwe koers werd gezien, zijn geloofwaardigheid te verliezen nog voordat er een stevig vredeskader is opgebouwd.
