VS gezant Tom Barrack: Koerden, sluit je aan bij Syrië
De officiële reactie van Tom Barrack, VS gezant naar Turkije:
De grootste strategische kans voor Koerden in Syrië ligt volgens deze analyse in de periode na de val van Assad, onder het nieuwe bestuur van president Ahmed al-Sharaa. In deze overgangsfase zou een route openliggen naar volledige integratie in een verenigde Syrische staat, met volwaardig burgerschap, bescherming van cultuur en taal en toegang tot politieke vertegenwoordiging. Dat zijn rechten die onder Bashar al-Assad voor veel Koerden jarenlang beperkt of onbereikbaar waren, mede door staatloosheid, taalbeperkingen en structurele uitsluiting.
Waarom de VS ooit op de SDF leunde
De Amerikaanse aanwezigheid in Noordoost-Syrië werd jarenlang vooral gelegitimeerd vanuit de strijd tegen ISIS. De Koerdisch geleide Syrian Democratic Forces (SDF) waren daarbij de meest effectieve partner op de grond en speelden een doorslaggevende rol in het terugdringen van het territoriale “kalifaat” in 2019. In die periode namen de SDF ook de bewaking en detentie op zich van duizenden ISIS-verdachten en hun families in gevangenissen en kampen, waaronder al-Hol en al-Shaddadi. Tegelijk bestond er toen geen stabiele, functionerende centrale Syrische partner voor dergelijke taken, en werd het Assad-regime door de VS niet gezien als geloofwaardige counter-ISIS bondgenoot.
Nieuwe realiteit met een centrale regering in Damascus
Volgens de tekst is de context nu wezenlijk veranderd. Syrië zou weer een internationaal erkende centrale regering hebben die samenwerking met het Westen zoekt en zich in late 2025 bij de internationale coalitie tegen ISIS heeft aangesloten. Daardoor verschuift de logica achter de VS–SDF relatie: de SDF als primaire anti-ISIS uitvoerende macht wordt minder vanzelfsprekend, omdat Damascus in dit scenario bereid en in staat zou zijn om veiligheidstaken over te nemen, inclusief verantwoordelijkheid voor detentiefaciliteiten en kampen.
Amerikaanse inzet op overdracht en integratie
De analyse stelt dat Washington niet aanstuurt op het bestendigen van een aparte SDF-rol, maar juist op een gecontroleerde overgang. Daarbij wordt verwezen naar intensieve betrokkenheid van de VS bij gesprekken met zowel Damascus als de SDF om een integratieakkoord te realiseren, ondertekend op 18 januari. Dit akkoord zou de basis moeten leggen voor een tijdige en bij voorkeur vreedzame uitvoering.
Wat het akkoord volgens deze lezing omvat
In grote lijnen wordt gesteld dat SDF-strijders in nationale structuren worden opgenomen, met name in het leger, op individuele basis. Daarnaast zouden strategische assets zoals olievelden, dammen en grensovergangen worden overgedragen, en zou het beheer van ISIS-gevangenissen en -kampen verschuiven richting de centrale overheid. De tekst benadrukt tegelijk dat vooral de “individuele” integratie van strijders één van de meest gevoelige punten blijft.
Wat Koerden ermee kunnen winnen
De kernbelofte voor Koerden is dat integratie in de nieuwe Syrische staat kan leiden tot volwaardig burgerschap, formele erkenning als onderdeel van het land en stevige garanties rond taal en cultuur. Als voorbeelden worden onder meer Koerdisch onderwijs en erkenning van Newroz als nationale feestdag genoemd. In dit frame biedt integratie meer duurzaamheid dan de feitelijke semi-autonomie die tijdens de burgeroorlog ontstond, doordat rechten en participatie in staatsinstituties structureler zouden worden verankerd.
Risico’s en de redenatie achter ‘nu handelen’
De tekst erkent dat risico’s blijven bestaan, zoals fragiele wapenstilstanden, lokale escalaties, hardliners en oude conflicten die opnieuw kunnen oplaaien. Toch wordt gesteld dat de VS inzet op waarborgen voor Koerdische rechten én op voortzetting van de strijd tegen ISIS-restanten. Het alternatief, langdurige scheiding of institutionele dubbelmacht, zou volgens deze redenering juist instabiliteit kunnen vergroten en ruimte kunnen bieden aan een heropleving van ISIS-netwerken.
Twee Amerikaanse prioriteiten
Tot slot vat de analyse de Amerikaanse focus samen in twee doelen: het veilig houden van gevangenissen en kampen met ISIS-gedetineerden, en het faciliteren van gesprekken tussen de SDF en Damascus om integratie mogelijk te maken en Koerden een historisch volwaardig burgerschap en politieke inbedding te geven binnen Syrië.
