Verenigde Staten voeren vergeldingsaanvallen uit op Iran na aanvallen in Straat van Hormuz

Volgens CENTCOM vormden de Iraanse aanvallen een duidelijke schending van het staakt-het-vuren dat vorige maand was afgesproken onder het memorandum van overeenstemming tussen Washington en Teheran.

Het Amerikaanse leger heeft dinsdag een reeks vergeldingsaanvallen uitgevoerd op doelen in Iran.

De aanvallen volgden op Iraanse acties tegen drie commerciële schepen die door de Straat van Hormuz voeren. Volgens het Amerikaanse Central Command vormden de Iraanse aanvallen een duidelijke schending van het staakt-het-vuren dat vorige maand was afgesproken.

CENTCOM bevestigt aanvallen
CENTCOM verklaarde dat Amerikaanse troepen direct hebben gereageerd op de aanvallen op civiele schepen in een internationale waterweg.

Volgens het Amerikaanse commando waren de aanvallen bedoeld om Iran zware kosten op te leggen voor het treffen van schepen met burgerbemanningen.

Explosies langs zuidkust Iran
Iraanse staatsmedia meldden explosies in de buurt van Bandar Abbas, Qeshm en de haven van Sirik.

Deze locaties liggen langs de zuidelijke kust van Iran en hebben strategische betekenis voor Iraanse marineactiviteiten in en rond de Straat van Hormuz.

Aanvallen na verlopen afspraak
De Iraanse aanvallen vonden plaats nadat een eenweekse afspraak tussen Washington en Teheran over het stopzetten van aanvallen in de Straat van Hormuz was verlopen.

Die tijdelijke afspraak maakte deel uit van het bredere memorandum van overeenstemming dat vorige maand tussen de Verenigde Staten en Iran werd gesloten.

Drie commerciële schepen geraakt
Volgens Amerikaanse functionarissen vuurde Iran maandagavond minstens twee raketten af op commerciële vaartuigen die door de Straat van Hormuz voeren.

De Britse maritieme autoriteit meldde dat een tanker nabij de Omaanse kust werd geraakt door een onbekend projectiel, waarna brand ontstond. Een tweede schip werd volgens Amerikaanse bronnen geraakt door een Iraanse raket. Ook een derde commercieel schip zou zijn getroffen.

Schade maar geen eerste meldingen van slachtoffers
De getroffen schepen liepen aanzienlijke schade op.

Volgens de eerste berichten waren er geen slachtoffers gemeld. De aanvallen zorgden echter voor nieuwe zorgen over de veiligheid van de internationale scheepvaart in een van de belangrijkste zeeroutes ter wereld.

Staakt-het-vuren onder druk
CENTCOM omschreef de Iraanse aanvallen als een duidelijke schending van het staakt-het-vuren.

Die formulering sluit aan bij eerdere Amerikaanse verklaringen tijdens het conflict, waarin Washington stelde dat Iran meerdere kansen had gekregen om aanvallen te stoppen, maar dat niet had gedaan.

Strategische doelen gekozen
De Amerikaanse doelen bij Bandar Abbas, Qeshm en Sirik lijken zorgvuldig gekozen vanwege hun militaire betekenis.

Bandar Abbas geldt als de belangrijkste Iraanse marinebasis aan de Straat van Hormuz en is nauw verbonden met de operaties van de marine van de Iraanse Revolutionaire Garde in de waterweg.

Belang van Qeshm
Qeshm ligt direct in de Straat van Hormuz en wordt gezien als een belangrijk punt voor Iraanse drone- en raketactiviteiten.

Tijdens eerdere fases van het conflict werd het eiland genoemd in verband met operaties tegen commerciële scheepvaart.

Sirik en maritieme operaties
Ook Sirik heeft strategische waarde.

De haven ligt aan de zuidelijke kust van Iran, ten oosten van de Straat van Hormuz, en wordt in verband gebracht met Iraanse capaciteiten om maritiem verkeer te verstoren.

Eerder patroon van Amerikaanse aanvallen
De Amerikaanse reactie past binnen een eerder patroon van militaire vergelding tegen Iraanse doelen.

CENTCOM heeft in eerdere fases van het conflict doelen aangevallen die verband hielden met luchtverdediging, droneopslag, kruisraketten, radarinstallaties, mijncapaciteiten en luchtafweersystemen.

Internationale waterweg centraal
De Straat van Hormuz blijft het centrale punt van de spanningen tussen Washington en Teheran.

De route is van groot belang voor de internationale energievoorziening en commerciële scheepvaart. Nieuwe aanvallen in het gebied kunnen daardoor snel bredere economische en militaire gevolgen krijgen.

Fragiel akkoord verder verzwakt
De Amerikaanse aanvallen maken duidelijk dat het memorandum van overeenstemming tussen de Verenigde Staten en Iran onder zware druk staat.

Zonder nieuwe afspraken over de veiligheid van de Straat van Hormuz blijft het risico op verdere escalatie groot.