Olie-export via Koerdische Regio kan sterk stijgen bij hervatting productie

De olie-export uit de federale gebieden van Irak en de Koerdische Regio kan oplopen tot 500.000 vaten per dag als oliebedrijven hun werkzaamheden in de regio hervatten. Op dit moment blijft de uitvoer uit de Koerdische Regio beperkt, omdat meerdere bedrijven nog niet zijn teruggekeerd naar hun velden.

Huidige stroom via pijpleiding naar Turkije
Volgens de laatste uitleg gaat momenteel ongeveer 200.000 vaten olie per dag via de pijpleiding door de Koerdische Regio richting Turkije. De uitvoer uit de Koerdische Regio zelf zou daarbij nu niet boven de 30.000 vaten per dag uitkomen, juist doordat verschillende bedrijven nog altijd niet actief zijn op hun productielocaties.

Ruimte voor snelle stijging
Zodra de oliebedrijven hun activiteiten hervatten, kan de totale export volgens deze inschatting sterk toenemen. In dat geval zou de stroom via Ceyhan kunnen oplopen naar 450.000 tot 500.000 vaten per dag. Daarmee zou de route via de Koerdische Regio opnieuw een veel grotere rol krijgen in de Iraakse olie-uitvoer.

Export lag al langer onder druk
De olie-export uit de Koerdische Regio kwam in 2023 stil te liggen na een uitspraak van een arbitragehof in Parijs. Daarna bereikten de Koerdische Regio en de Iraakse federale overheid in september van vorig jaar een akkoord om de export via de federale overheid te hervatten. De uitvoering daarvan kreeg later opnieuw een klap door de verslechterde veiligheidssituatie.

Aanvallen troffen ook energiesector
Tijdens de oorlog tussen de Verenigde Staten, Israël en Iran, die op 28 februari begon en op 8 april in een bestand uitmondde, kreeg de Koerdische Regio te maken met drone- en raketaanvallen. Door die dreiging besloten sommige buitenlandse energiebedrijven hun werkzaamheden tijdelijk stil te leggen. Dat had direct gevolgen voor de productie en de exportcapaciteit in de regio.

Straat van Hormuz vergrootte druk op Irak
De oorlog had bredere gevolgen voor de energiemarkt in de regio. Iran sloot aan het begin van het conflict de Straat van Hormuz af, waardoor wereldwijd tekorten en nervositeit op de energiemarkt ontstonden. Omdat een groot deel van de mondiale energievoorziening normaal via die route loopt, kwam ook Irak onder extra druk te staan om alternatieve uitvoerroutes te gebruiken.

Irak blijft sterk afhankelijk van olie
Voor Irak is dat van groot belang, omdat het land economisch sterk leunt op olie-inkomsten. Meer dan negentig procent van de Iraakse economie hangt samen met olie-export. Elke verstoring van de uitvoer raakt daardoor direct aan de financiële stabiliteit van het land.

Alternatieve routes steeds belangrijker
Door de beperkingen rond Hormuz is Irak sterker gaan kijken naar andere routes om olie het land uit te krijgen. Daarbij speelt de pijpleiding via de Koerdische Regio naar Turkije opnieuw een belangrijke rol. Ook een Syrische haven wordt ingezet om exportstromen overeind te houden.

Productieniveau van voor de oorlog lag veel hoger
Voor het uitbreken van de oorlog produceerden Irak en de Koerdische Regio samen ongeveer 4,5 miljoen vaten olie per dag. De huidige cijfers laten zien hoe sterk de uitvoer vanuit het noorden is teruggevallen en hoeveel afhankelijk blijft van de terugkeer van de oliebedrijven naar hun velden in de Koerdische Regio.