Öcalan roept op tot officiële ontbinding PKK: ‘Van wapens naar politiek en recht’
In een videoboodschap van 19 juni 2025 heeft de gevangen Koerdische leider Abdullah Öcalan opgeroepen tot de formele ontbinding van de PKK. Volgens Öcalan is het tijdperk van gewapende strijd voorbij en is het moment aangebroken om volledig over te stappen op democratische politiek, rechtsstatelijkheid en vreedzame co-existentie. De verklaring markeert mogelijk de grootste koerswijziging in de geschiedenis van de Koerdische beweging.
Nieuwe fase na decennia strijd
Öcalan opende zijn boodschap met een herbevestiging van zijn eerdere oproep tot een “Vrede en Democratische Samenleving”, die hij op 27 februari 2025 lanceerde. “Ik blijf de oproep tot ‘Vrede en Democratische Samenleving’ verdedigen,” zei hij. Hij noemde het 12e Ontbindingscongres van de PKK een historisch antwoord op deze oproep: “Jullie hebben op juiste wijze en inhoudelijk sterk gereageerd. Ik hecht historische waarde aan jullie antwoord.”
Nieuwe ideologische basis: Manifest voor Democratische Samenleving
In de boodschap kondigde Öcalan een nieuw document aan: het Manifest voor Democratische Samenleving, bedoeld om het oorspronkelijke revolutionaire manifest van de jaren ’70 te vervangen. Hij beschreef het als een tekst met betekenis op “nationaal, regionaal en mondiaal niveau” en stelde dat het “de historische traditie van manifesten” voortzet.
PKK ontbonden: ‘Basisdoel is bereikt’
Öcalan stelde dat de oorspronkelijke doelstelling van de PKK – de erkenning van het Koerdische bestaan – inmiddels is gerealiseerd. “De PKK-beweging en haar ‘Nationale Bevrijdingsstrategie’, die ontstond als reactie op de ontkenning van het bestaan [van Koerden], is ontbonden.” Voortzetting van de gewapende koers zou volgens hem neerkomen op “overmatige herhaling en stilstand.”
Oproep tot ontwapening en parlementair toezicht
Öcalan riep de PKK op om vrijwillig de wapens neer te leggen en stelde voor een wettelijk erkende commissie op te richten binnen het Turkse parlement (TBMM) om het proces te begeleiden. “De noodzakelijke stap moet onvermijdelijk worden gezet,” aldus Öcalan. Hij gaf aan vertrouwen te hebben in de intenties van de betrokken partijen: “Ik zie de oprechtheid en heb vertrouwen.”
Geen verlies, maar historische winst
Volgens Öcalan moet de overstap naar democratische politiek niet worden gezien als een nederlaag, maar als een belangrijke stap vooruit. “Dit is geen verlies, maar een historische overwinning,” stelde hij. Hij pleitte voor een strategie gebaseerd op pluralisme, integratie en een juridisch kader dat recht doet aan sociale complexiteit.
Rol voor DEM-partij en publiek proces
Öcalan riep de DEM-partij op om samen met andere partijen verantwoordelijkheid te nemen voor de uitvoering van het proces. Ook stelde hij voor een publiek en transparant mechanisme op te zetten om het ontwapeningsproces zichtbaar te maken en het vertrouwen in de samenleving te versterken.
Persoonlijke vrijheid ondergeschikt aan collectieve emancipatie
Öcalan reageerde ook op de verwijzing naar zijn eigen detentie in de verklaring van het PKK-congres. Hij zei: “Ik heb mijn vrijheid nooit als een persoonlijk probleem beschouwd.” Volgens hem kan individuele vrijheid niet los worden gezien van collectieve vrijheid, en moet die relatie leidend zijn voor verdere stappen.
Slotboodschap: politiek in plaats van wapens
Öcalan sloot zijn verklaring af met een duidelijke oproep: “Ik geloof niet in de wapens, maar in de kracht van politiek en sociale vrede, en roep jullie op dit principe toe te passen.” Hij nodigde uit tot kritiek, voorstellen en bijdragen om het proces te versterken, en sprak de hoop uit dat “de krachten van Democratische Moderniteit” een nieuwe strategische fase kunnen ingaan.
