Nieuwe vondsten tonen verwoesting van oude stad bij Erbil

Kleitabletten, verbrande gebouwen en menselijke resten wijzen op een zware belegering van ongeveer vierduizend jaar geleden.

Archeologen hebben bij de oude vindplaats Kurd Qaburstan, ten zuidwesten van Erbil, resten blootgelegd die volgens onderzoekers het duidelijkste archeologische bewijs vormen van belegeringsoorlog in Noord-Mesopotamië tijdens de Bronstijd. Het gaat onder meer om kleitabletten in spijkerschrift, verbrande gebouwen en menselijke resten van mensen die omkwamen tijdens de vernietiging van de stad, ongeveer vierduizend jaar geleden.

Opgravingen in 2024 en 2025

De vondsten werden gedaan tijdens opgravingsseizoenen in 2024 en 2025 door een team van verschillende Amerikaanse universiteiten. Volgens de onderzoekers leveren de resultaten zeldzaam fysiek bewijs van een groot conflict dat lange tijd vooral bekend was uit koninklijke inscripties en historische teksten.

Mogelijke identificatie van oude stad

Amerikaanse archeologen hebben de site in verband gebracht met de oude stad Qabra. De directeur-generaal van Oudheden in de Koerdische Regio, Kaify Mustafa, stelde echter dat de stad bekendstond als Kurdaa. Volgens hem komt die naam voor op eerder gevonden kleitabletten.

Aanval door Assyrische koning

Volgens Mustafa wijst het archeologische materiaal erop dat de stad werd aangevallen, bezet en verwoest door een Assyrische koning en diens bondgenoot. Historische gegevens verbinden de belegering met een alliantie onder leiding van de Assyrische koning Shamshi-Adad I en Dadusha, de heerser van het koninkrijk Eshnunna, tijdens de Midden-Bronstijd.

Twintig kleitabletten gevonden

In de verwoestingslagen van een paleiscomplex vonden de onderzoekers twintig kleitabletten en meer dan honderd administratieve zegelafdrukken. De meeste tabletten lijken administratief van aard en geven volgens het team een zeldzaam inkijkje in het paleisleven en de economie van de stad vlak voor haar ondergang. Een van de tabletten zou geschreven zijn door een hoge functionaris van de stad.

Twee lagen van verwoesting

De opgravingen brachten twee duidelijke verwoestingslagen aan het licht. Dat ondersteunt het beeld van een langdurige belegering, gevolgd door de inname en verwoesting van de stad. Juist deze dubbele laag maakt het volgens de onderzoekers mogelijk om de archeologische resten direct te verbinden aan de historische volgorde van de aanval.

Menselijke resten in paleisruïnes

Een van de meest indringende vondsten is de ontdekking van zeventien mensen in de ruïnes van een paleis. Zij lijken niet op rituele of formele wijze te zijn begraven. Volgens de onderzoekers werden sommige slachtoffers aangetroffen op de plek waar zij stierven, mogelijk onder hen ook paleiswerkers. Een van de lichamen lag met het gezicht naar beneden over een stenen bassin.

Scherper beeld van oorlog in de Bronstijd

De combinatie van verbrande resten, grote aantallen aardewerken voorwerpen en lichamen in de verwoestingslaag maakt deze plek volgens het onderzoek tot het sterkste archeologische voorbeeld tot nu toe van belegeringsoorlog uit de Midden-Bronstijd in Noord-Mesopotamië.

Belang van Noord-Mesopotamië

De vondsten zetten ook bestaande ideeën over de vroege stedelijke ontwikkeling in Mesopotamië onder druk. Volgens het onderzoek waren steden in het noorden eveneens groot, complex en politiek belangrijk. Zij beschikten over administratieve systemen, verdedigingswerken en infrastructuur die konden wedijveren met bekende steden in Zuid-Mesopotamië.

Belang voor Koerdistan

Volgens Kaify Mustafa is de ontdekking van groot belang, omdat zij laat zien dat er in Koerdistan en de uitlopers van het Zagrosgebergte al vroeg een bloeiende beschaving bestond. In zijn visie bevestigen de vondsten dat deze regio een belangrijke rol speelde in de ontwikkeling van beschaving in Mesopotamië.