Nieuwe gesprekken tussen VS en Iran gepland voor 18 juli

De gesprekken staan onder druk door oplopende spanningen rond de Straat van Hormuz.

De Verenigde Staten en Iran hervatten op 18 juli de onderhandelingen over de uitvoering van het memorandum van overeenstemming dat vorige maand werd bereikt.

De nieuwe ronde volgt op twee dagen van technische gesprekken in Doha, de hoofdstad van Qatar. Volgens diplomatieke bronnen hebben Washington en Teheran ingestemd met voortzetting van het overleg.

Straat van Hormuz blijft centraal twistpunt
De oplopende spanningen rond de Straat van Hormuz kunnen de gesprekken echter bemoeilijken.

De strategische zeestraat blijft een belangrijk onderdeel van de onderhandelingen, omdat zij van groot belang is voor internationale scheepvaart en de wereldwijde energiehandel.

Amerikaanse waarschuwing aan Teheran
Volgens diplomatieke bronnen heeft Washington via bemiddelaars een duidelijke boodschap aan Iran overgebracht.

De Verenigde Staten zouden elke poging om de huidige status van de Straat van Hormuz te veranderen afwijzen. Amerikaanse functionarissen zien het gedrag van Iran in de waterweg als een eerste belangrijke test voor de naleving van het memorandum.

Vrije scheepvaart als voorwaarde
Washington waarschuwt dat elke verstoring van de maritieme veiligheid of vrije doorvaart kan worden gezien als een schending van de afspraken.

Een dergelijke stap zou volgens Amerikaanse zijde de lopende onderhandelingen in gevaar kunnen brengen.

Bevroren tegoeden gekoppeld aan gedrag Iran
Teheran zou daarnaast zijn geïnformeerd dat toegang tot bevroren financiële tegoeden afhankelijk blijft van de situatie in de Straat van Hormuz.

Volgens de bronnen kijkt Washington daarbij vooral naar de bereidheid van Iran om de veiligheid van internationale scheepvaart te garanderen.

Iran waarschuwt voor Amerikaanse militaire aanwezigheid
Tegelijkertijd heeft de Generale Staf van de Iraanse strijdkrachten gewaarschuwd voor de aanwezigheid van Amerikaanse militaire vliegtuigen boven de Straat van Hormuz.

Volgens Teheran vormt deze aanwezigheid een bedreiging voor de regionale veiligheid. Iran stelt dat elke inmenging zal worden beantwoord met een snelle en krachtige reactie.

Iran houdt vast aan eigen routes
Iran herhaalde ook dat schepen die door de Straat van Hormuz varen gebruik moeten maken van de maritieme routes die door Teheran zijn aangewezen.

Volgens de Iraanse autoriteiten is dat noodzakelijk om veilige doorvaart door de waterweg te garanderen.

Recente militaire escalatie
De nieuwe waarschuwingen volgen op een militaire escalatie aan het einde van vorige week.

De Verenigde Staten voerden toen aanvallen uit op verschillende militaire locaties in het zuiden van Iran. Teheran reageerde met aanvallen op Amerikaanse militaire bases in Koeweit en Bahrein.

Memorandum onder druk
In juni bereikten Washington en Teheran een memorandum van overeenstemming dat de ononderbroken doorgang van commerciële schepen door de Straat van Hormuz voor zestig dagen moest garanderen.

Toch blijven de meningsverschillen groot. Iran blijft zijn soevereiniteit over de strategische zeestraat benadrukken, terwijl Oman zich verzet tegen transitkosten voor schepen en stelt dat dergelijke maatregelen in strijd zijn met het internationale zeerecht.

Diplomatie blijft kwetsbaar
De geplande gesprekken van 18 juli bieden een nieuwe kans om de afspraken uit het memorandum verder uit te werken.

Tegelijkertijd maken de wederzijdse waarschuwingen duidelijk dat de diplomatie kwetsbaar blijft zolang er geen gedeelde regeling bestaat over toezicht, veilige doorvaart en de toekomstige status van de Straat van Hormuz.