Komala leider Mohtadi: federale structuur is beste model voor Iran
Abdullah Mohtadi, leider van Komala in Iraans Koerdistan, heeft gezegd dat Iran volgens hem bij uitstek geschikt is voor een federaal systeem. Volgens hem maken de nationale, culturele en religieuze verscheidenheid van het land het noodzakelijk om de macht eerlijker te verdelen. In zijn visie kan een democratisch en federaal Iran zorgen voor meer rust binnen het land en voor stabielere relaties met de buurlanden.
Iran bestaat uit meerdere volkeren
Mohtadi stelde dat Iran, net als andere voormalige rijken, uit verschillende volkeren en identiteiten bestaat. Juist daarom vindt hij dat het land alleen echt richting democratie kan bewegen als die verscheidenheid officieel wordt erkend en ingebed in het staatsbestel. Volgens hem betekent federalisme dat verschillende bevolkingsgroepen hun eigen regio’s kunnen besturen, terwijl zij tegelijk deel blijven uitmaken van één staat.
Koerdische partijen bleven buiten de oorlog
In het gesprek maakte Mohtadi ook duidelijk dat de Koerdische oppositiepartijen uit Rojhilat geen deel hebben genomen aan de huidige oorlog tussen de Verenigde Staten, Israël en Iran. Volgens hem ligt de oorsprong van deze oorlog bij het Iraanse regime zelf, dat volgens hem al tientallen jaren een confronterende koers volgt in de regio.
Strijd van Koerden loopt los van deze oorlog
Volgens Mohtadi hebben de Koerden hun eigen strijd, los van de belangen van de strijdende partijen in deze oorlog. Hij zei dat Koerdische partijen wel het recht hebben om gebruik te maken van de zwakke momenten van het regime, maar dat zij in deze specifieke fase niet vonden dat de omstandigheden rijp waren voor een bredere opstand. Volgens hem was Iran op dat moment nog niet voldoende verzwakt en was er onder de bevolking nog geen massale beweging op straat ontstaan.
Koerdische partijen bleven in verdedigingspositie
Mohtadi zei dat de Koerdische oppositiepartijen daarom hun strijd hebben voortgezet vanuit een positie van verdediging en zelfbescherming. Daarbij wees hij erop dat Koerdische partijen ook tijdens het bestand opnieuw het doelwit zijn geworden van droneaanvallen. Volgens hem laat dat zien dat de huidige wapenstilstand in de praktijk de Koerden niet beschermt.
Beschuldigingen over banden met Israël afgewezen
Op de herhaalde Iraanse beschuldigingen dat Komala met Israël zou samenwerken, reageerde Mohtadi scherp. Hij noemde zulke aantijgingen volgens hem een vast patroon van het Iraanse regime. In zijn woorden wordt iedereen die niet meegaat in de ideologische lijn van Teheran al snel neergezet als agent van Israël. Hij verwierp die beschuldigingen dan ook volledig.
Koerdische alliantie blijft overeind
Mohtadi ging ook in op de samenwerking tussen de Koerdische partijen uit Rojhilat. Daarbij zei hij dat alle partijen binnen de alliantie, inclusief PJAK, zich hebben verbonden aan de gezamenlijke documenten en afspraken. Tegelijk erkende hij dat elke partij haar eigen visie, programma en politieke agenda behoudt. Volgens hem is dat geen probleem zolang het algemene belang van de alliantie voorop blijft staan.
Vergelijking met Koerdische ervaring in Irak
Bij zijn pleidooi voor federalisme verwees Mohtadi ook naar de Koerdische ervaring in Irak. Volgens hem had ooit bijna niemand verwacht dat de Koerden daar een federale status zouden bereiken. Toch kwam die ontwikkeling er uiteindelijk wel, na een lange strijd en op een moment waarop de omstandigheden daarvoor gunstig werden. In zijn ogen laat dat zien dat ook in Iran politieke veranderingen mogelijk zijn als daar lang en doelgericht naartoe wordt gewerkt.
Internationale steun moet worden gewonnen
Mohtadi vindt dat de Koerdische beweging en andere democratische krachten ook de internationale gemeenschap moeten overtuigen van het belang van een federaal en democratisch Iran. Volgens hem is een vreedzaam en democratisch Iran gunstiger voor de regio en voor de wereld dan een autoritaire staat die voortdurend spanning en instabiliteit veroorzaakt.
Twijfel over bestand en onderhandelingen
Over het huidige bestand tussen de Verenigde Staten en Iran sprak Mohtadi zich terughoudend uit. Volgens hem is er nog geen echte regeling tot stand gekomen en liggen de posities van beide kanten nog ver uit elkaar. Hij verwacht niet dat het makkelijk zal zijn om tot een duurzaam akkoord te komen, omdat Washington eist dat Iran zijn nucleaire programma opgeeft, stopt met langeafstandsraketten en afstand neemt van gewapende groepen in de regio.
Regime ziet overleven als overwinning
Volgens Mohtadi beschouwt het Iraanse regime zijn eigen overleving als de belangrijkste vorm van overwinning. Hij zei dat het regime weinig belang hecht aan de toestand van het land, de economie of het welzijn van de bevolking, zolang het zelf maar aan de macht blijft. Vanuit dat perspectief, zo stelde hij, wordt de kans op een echte doorbraak in de onderhandelingen kleiner.
Vrede kan moeilijker zijn dan oorlog
Aan het slot maakte Mohtadi duidelijk dat een vredesfase voor het Iraanse regime volgens hem zelfs moeilijker kan zijn dan een oorlogsfase. In zijn visie zou Teheran liever zware druk of geweld ondergaan dan voorwaarden accepteren die de kern van zijn macht en regionale invloed aantasten.
