Khor Mor stilgelegd, verwachte daling stroomproductie in Koerdische Regio
De Koerdische Regionale Regering (KRG) heeft zaterdag bekendgemaakt dat de export van aardgas vanuit het Khor Mor-gasveld naar elektriciteitscentrales voorlopig is stopgezet. In een gezamenlijke verklaring stellen de ministeries van Elektriciteit en Natuurlijke Hulpbronnen dat de exploitant Dana Gas deze stap heeft genomen om medewerkers te beschermen vanwege de snel verslechterende veiligheidssituatie in de regio.
Terugval van 2.500 tot 3.000 megawatt
Volgens de KRG zal de stroomproductie door de maatregel met naar schatting 2.500 tot 3.000 megawatt afnemen. Het ministerie van Elektriciteit zegt andere productiemiddelen in te zetten om het tekort zo veel mogelijk op te vangen en de impact voor consumenten te beperken.
Escalatie in de regio als directe aanleiding
De aankondiging volgt op aanvallen die zaterdag door de Verenigde Staten en Israël op Iran zouden zijn uitgevoerd, waarna Iran volgens de berichtgeving heeft gereageerd met acties die in meerdere landen in het Midden-Oosten effecten hebben gehad, waaronder Bahrein, Jordanië, de Verenigde Arabische Emiraten, Qatar en Saudi-Arabië. In dezelfde context is gemeld dat projectielen boven Erbil zijn onderschept door coalitietroepen.
Erbil als gevoelig knooppunt
Beelden en meldingen over onderscheppingen boven Erbil onderstrepen de toegenomen dreiging rond kritieke locaties. In de berichtgeving wordt Erbil ook genoemd als vestigingsplaats van een zeer groot Amerikaans consulaat, wat de strategische gevoeligheid van de hoofdstad in dit soort escalaties vergroot.
Waar Khor Mor ligt en waarom het telt
Het Khor Mor-gasveld, geëxploiteerd door Dana Gas, ligt in het district Chamchamal in het oosten van de provincie Sulaimani. Het veld geldt als een hoofdbron voor gasgestookte centrales in de Koerdische Regio. Wanneer de aanvoer stilvalt, werkt dat direct door in de nationale elektriciteitsmix en het aantal uren overheidsstroom.
Eerdere aanval liet grote kwetsbaarheid zien
In november werd het complex al eens getroffen door een droneaanval, waarna de productie tijdelijk werd opgeschort. Die onderbreking leidde volgens de berichtgeving tot een daling van de stroomopwekking met bijna 80 procent, waardoor veel gebieden terugvielen van continue levering naar grofweg vijf tot acht uur stroom per dag. Na dat incident klonk opnieuw de oproep om vitale infrastructuur beter te beschermen.
Herhaalde incidenten en roep om luchtverdediging
Koerdische functionarissen wijzen erop dat Khor Mor in de periode 2022–2025 meerdere keren doelwit is geweest, met incidenten die ook menselijke en materiële schade veroorzaakten. Vanuit die ervaring is de druk opgevoerd om luchtverdedigingssystemen rond strategische energie-installaties te plaatsen.
Bagdad en Washington spraken over bescherming van het terrein
Begin december meldde de Iraakse regering dat de aanval in november met twee drones was uitgevoerd. Rond dezelfde periode verklaarde een woordvoerder van de Iraakse opperbevelhebber dat het federale ministerie van Defensie de opdracht had gekregen om, in afstemming met de KRG, maatregelen te treffen voor luchtverdediging van de locatie. Medio december zei de Amerikaanse zaakgelastigde Joshua Harris dat Washington samen met partners in Erbil en Bagdad snel werkt aan systemen die kritieke infrastructuur moeten beschermen en dreigingen van raketten en drones moeten helpen afweren.
Verdachten volgens Irak geïdentificeerd, details niet publiek
Iraakse autoriteiten hebben later aangegeven dat de verantwoordelijken voor de aanval op Khor Mor zouden zijn geïdentificeerd, maar namen of verdere details zijn niet openbaar gemaakt.
