Iran zet eerste stap naar herstel van internettoegang

>>> Iran heeft na bijna drie maanden een eerste stap gezet richting herstel van internettoegang.

In Iran is een eerste stap gezet richting het herstel van internettoegang, nadat het land bijna drie maanden grotendeels van het wereldwijde internet was afgesneden. Vanuit de Iraanse regering werd bevestigd dat de toegang deels is teruggebracht, terwijl digitale waarnemers melden dat de verbinding met het internationale netwerk voorlopig slechts beperkt is hersteld.

Regering spreekt van begin van nieuwe fase
De Iraanse eerste vicepresident Mohammad Reza Aref liet weten dat het besluit past binnen de lijn van president Masoud Pezeshkian en deel uitmaakt van een eerdere belofte van de regering. Volgens hem moet de heropening van internettoegang bijdragen aan een betere werking van digitale diensten, het wegnemen van obstakels voor technologische ontwikkeling en het tegemoetkomen aan maatschappelijke verwachtingen.

Besluit volgde op overleg in Teheran
De gedeeltelijke heropening kwam nadat in Teheran een speciale vergadering over cyberspace werd gehouden. Tijdens dat overleg zou een belangrijk besluit zijn genomen over het opnieuw toelaten van internationale internetverbindingen. Na goedkeuring op hoog politiek niveau moest het plan vervolgens worden doorgestuurd naar het Iraanse ministerie van Communicatie voor uitvoering.

Toegang nog altijd beperkt
Volgens recente metingen is het internet in Iran nog lang niet volledig terug. De verbinding met het wereldwijde netwerk zou momenteel rond een derde van het normale niveau liggen. Daarmee is er sprake van een duidelijke versoepeling, maar nog niet van een volledig herstel. Tegelijk blijft onduidelijk of deze openstelling blijvend zal zijn of opnieuw kan worden teruggedraaid.

Afsluiting begon bij start van oorlog
De landelijke internetafsluiting begon op 28 februari, dezelfde dag waarop de Verenigde Staten en Israël een grootschalige luchtoorlog tegen Iran begonnen. Sindsdien werd het land vrijwel volledig geïsoleerd van het internationale internet. Hoewel op 8 april een bestand werd bereikt om ruimte te maken voor onderhandelingen, bleef de digitale blokkade grotendeels in stand.

Onderhandelingen en internet bewegen tegelijk
Het gedeeltelijke herstel van internet valt samen met een periode waarin de gesprekken tussen Teheran en Washington opnieuw dichter bij een mogelijk akkoord lijken te komen. Een definitieve regeling is er nog niet, maar de timing van de internetmaatregel wordt door velen gezien als een signaal dat er binnen Iran voorzichtig ruimte ontstaat voor een andere koers.

Langste landelijke internetblokkade
De recente afsluiting is omschreven als de langste landelijke internetonderbreking uit de moderne geschiedenis. Het ging om een blokkade die een bevolking van meer dan 93 miljoen mensen trof. Daarbij was dit al de derde grote internetverstoring in minder dan een jaar tijd. Eerdere onderbrekingen vielen samen met de oorlog met Israël in 2025 en met protesten eerder dit jaar.

Zware economische schade
De economische gevolgen van de langdurige afsluiting zijn groot. Volgens schattingen liep de directe schade per dag op tot tientallen miljoenen dollars. De indirecte schade zou nog veel hoger kunnen liggen. Bedrijven, digitale diensten en kennisintensieve sectoren zijn in deze periode zwaar geraakt door de beperkte toegang tot het wereldwijde web.

Internationale kritiek op Teheran
Vanuit internationale hoek was de kritiek op de internetblokkade scherp. Er werd gewaarschuwd dat de afsluiting mensen de toegang tot essentiële informatie ontneemt, onafhankelijke stemmen het zwijgen oplegt en de sociale en economische druk verder vergroot. Daarmee werd de blokkade gezien als een factor die de toch al kwetsbare situatie in Iran verder verscherpte.

Voorzichtige opening, maar nog geen zekerheid
De gedeeltelijke terugkeer van internet is voor veel Iraniërs een belangrijke ontwikkeling, maar de onzekerheid blijft groot. Zolang de verbinding maar deels werkt en de politieke situatie gespannen blijft, is nog niet duidelijk of Iran werkelijk een duurzame heropening van zijn digitale ruimte ingaat.