Iraaks presidentschap vraagt speciaal budget voor Halabja op 38e herdenking

Op de 38e herdenking van de chemische aanval op Halabja heeft het presidentschap van Irak het belang van nationale eenheid benadrukt en opgeroepen tot een speciaal budget voor compensatie van slachtoffers en wederopbouw in de stad. In een verklaring van maandag noemt Ezzedine Majid, plaatsvervangend hoofd van het Diwan van het presidentschap, Halabja “een symbool van verzet en de wil van ons volk voor leven en vrijheid”.

Halabja als gedeeld nationaal geheugen
In de boodschap wordt gesteld dat de samenwerking tussen de verschillende gemeenschappen in Irak, Arabieren, Koerden, Turkmenen en anderen, van doorslaggevend belang was bij het einde van de eerdere dictatuur en de opbouw van een democratisch Irak. Het presidentschap koppelt die nationale verbondenheid aan het waarborgen van stabiliteit en de democratische orde.

Provinciale status als erkenning
De verklaring verwijst naar Presidentieel Decreet nr. 19 van 2025, waarmee Halabja provinciale status kreeg. Volgens het presidentschap is dit meer dan een administratieve stap: het is een formele erkenning van het leed van de stad en haar betekenis binnen de moderne Iraakse staat.

Compensatie en wederopbouw: verantwoordelijkheid van Bagdad en het parlement
Het presidentschap roept zowel de federale regering als de Raad van Afgevaardigden op om nu concrete maatregelen te nemen. Daarbij gaat het om financiering die specifiek wordt geoormerkt voor wederopbouwprojecten en voor compensatie van overlevenden en getroffen families, met aandacht voor zowel efficiëntie als eerlijkheid in de uitvoering.

38 jaar na de aanval van 1988
Maandag markeert 38 jaar sinds de chemische bombardementen van 1988, waarbij naar schatting 5.000 inwoners omkwamen en duizenden anderen gewond raakten. De aanval vond plaats in de laatste fase van de Iran-Irakoorlog onder het regime van Saddam Hussein en liet blijvende lichamelijke, sociale en psychologische gevolgen achter.

Geen oorlog, wel dialoog en respect voor buren
Naast Halabja bevestigde het presidentschap ook Irak’s lijn over regionale stabiliteit. In de verklaring staat dat Irak oorlog en conflicten wil vermijden, kwesties via dialoog wil oplossen en de soevereiniteit van buurlanden wil respecteren. Die principes worden neergezet als essentieel voor de veiligheid van Irak en de bredere regio.

‘Samenwerking is de garantie voor stabiliteit’
De boodschap stelt dat samenwerking tussen de diverse etnische en religieuze groepen in Irak de belangrijkste garantie is voor het voortbestaan van het democratische systeem en voor stabiliteit in het land. Volgens het presidentschap moeten lessen uit Halabja en de val van de dictatuur richtinggevend blijven voor beleid, waaronder de toewijzing van middelen voor sociale steun en herstel.

Herdenking en bewustwording in Halabja
De verklaring valt samen met jaarlijkse herdenkingsactiviteiten in Halabja, waar lokale autoriteiten en maatschappelijke organisaties bijeenkomsten, educatieve programma’s en initiatieven organiseren om bewustwording over de humanitaire gevolgen van chemische wapens te vergroten. Daarmee blijft Halabja een blijvend moreel kompas voor rechtvaardigheid, erkenning en bescherming van burgerrechten.