Ilham Ahmed: constitutionele erkenning van Koerdische rechten is ‘minimum’ in Syrië
Ilham Ahmed, co-voorzitter van de afdeling Buitenlandse Relaties van de Autonome Administratie van Noord- en Oost-Syrië (AANES), heeft woensdag gezegd dat het vastleggen van Koerdische rechten in de toekomstige Syrische grondwet het absolute minimum is. Volgens haar is dat noodzakelijk na decennia van marginalisering, én na de centrale rol die Koerdische krachten speelden in de strijd tegen ISIS.
Vrijheid en bescherming voor alle Syrische gemeenschappen
Ahmed benadrukte dat alle componenten van Syrië in vrijheid moeten kunnen leven en dat de rechten van elke gemeenschap beschermd moeten worden in een toekomstig politiek kader. In haar visie kan stabiliteit alleen bestaan als niemand structureel wordt uitgesloten en als de grondwet die gelijkwaardigheid ook daadwerkelijk weerspiegelt.
‘Koerdische rechten zijn jarenlang afgenomen’
Volgens Ahmed zijn Koerdische rechten in Syrië “decennialang ontnomen”. Ze stelde dat Koerden een lange geschiedenis hebben van inzet voor vrijheid en dat hun bijdrage niet alleen voor Syrië relevant was, maar ook breder. Daarbij verwees zij nadrukkelijk naar de strijd tegen ISIS, waarin Koerdische troepen volgens haar een doorslaggevende rol hebben gespeeld.
Na de strijd tegen ISIS: ‘minimale’ erkenning in de grondwet
Ahmed zei dat Koerdische rechten in de grondwet vastleggen de minimale tegenprestatie is voor de offers die zijn gebracht in de oorlog tegen ISIS. Volgens haar zijn de benodigde stappen om dit te realiseren nog steeds niet gezet, ondanks jaren van discussie over Syrië’s politieke toekomst.
Bestuursmodel met garanties voor vrouwenrechten
Naast nationale en culturele rechten legde Ahmed nadruk op vrouwenrechten. Ze riep op tot een systeem van bestuur dat vrouwenrechten expliciet beschermt. De Autonome Administratie heeft dat in de door haar bestuurde gebieden vormgegeven via co-leiderschap, quota en institutionele deelname van vrouwen. Ahmed stelt dat dit principe ook in een breder Syrisch kader moet worden verankerd.
Onderhandelingen met Damascus: vooruitgang, maar knelpunten blijven
De uitspraken komen terwijl er gesprekken lopen over Syrië’s toekomst na meer dan een decennium conflict. Koerdische autoriteiten in noordoost-Syrië pleiten al langer voor constitutionele erkenning van decentralisatie en culturele en politieke rechten, een dossier dat in onderhandelingen met Damascus steeds terugkomt en vaak gevoelig ligt. Ahmed zei dat er wel “bepaalde afspraken” zijn gemaakt in recente veiligheid gerelateerde trajecten, maar dat er nog steeds problemen en obstakels bestaan. Volgens haar gaan de onderhandelingen door om openstaande kwesties op te lossen.
Kritiek op pro-regeringsmedia en ‘taal van geweld’
Tot slot uitte Ahmed kritiek op media die dicht bij de Syrische overheid staan. Volgens haar spelen die soms een negatieve rol door verdeeldheid te verdiepen en retoriek te verspreiden die geweld normaliseert. Ze waarschuwde dat dit soort taal pogingen ondermijnt om tot een duurzame politieke oplossing te komen.
