IAEA eist streng toezicht binnen mogelijk nucleair akkoord met Iran

Volgens IAEA-directeur Rafael Grossi zijn Iraanse toezeggingen dat het land geen kernwapens wil ontwikkelen onvoldoende zonder onafhankelijke verificatie. Foto: Dean Calma
Er moet een krachtig internationaal controlesysteem komen om vast te stellen dat Iran geen kernwapens ontwikkelt. Dat heeft directeur-generaal Rafael Grossi van het Internationaal Atoomenergieagentschap vrijdag verklaard tijdens een bezoek aan Japan.
Volgens Grossi is het voorkomen van een Iraans kernwapen een van de belangrijkste doelstellingen van het akkoord waarover Iran en de Verenigde Staten momenteel onderhandelen.
Verklaringen alleen zijn onvoldoende
De Iraanse regering heeft herhaaldelijk gezegd dat zij niet van plan is kernwapens te ontwikkelen. Grossi benadrukte echter dat dergelijke toezeggingen zonder onafhankelijke verificatie onvoldoende zekerheid bieden.
Het IAEA moet daarom ruime mogelijkheden krijgen om de nucleaire activiteiten van Iran te controleren. Een stevig inspectie- en verificatiemechanisme moet duidelijk maken of Teheran zich aan toekomstige afspraken houdt.
Vooruitgang tijdens overleg in Zwitserland
De uitspraken volgen op de eerste gesprekken op hoog niveau tussen Iran en de Verenigde Staten in het Zwitserse Bürgenstock.
Bemiddelaars spraken na afloop van bemoedigende vooruitgang. Beide landen zouden een stappenplan hebben afgesproken om binnen zestig dagen tot een definitief akkoord te komen.
Technische delegaties moeten op korte termijn beginnen met de uitwerking van de gemaakte afspraken.
Onderhandelingen na maanden van oorlog
De gesprekken maken deel uit van de inspanningen om een definitief einde te maken aan de oorlog tussen Iran en de Verenigde Staten.
Op 11 april werd onder bemiddeling van Pakistan een staakt-het-vuren bereikt. Daarmee moesten de aanvallen tussen Iran, de Verenigde Staten en Israël worden beëindigd, nadat het conflict eind februari was uitgebroken.
Gesprekken met Iran staan aan het begin
Grossi gaf aan dat het overleg tussen het IAEA en Iran over het toekomstige toezicht nog maar net is begonnen.
Tijdens de bijeenkomst in Zwitserland zijn de eerste gesprekken gevoerd. De verwachting is dat deze contacten worden geïntensiveerd zodra de technische onderhandelingen over het bredere akkoord verder op gang komen.
Toezicht centraal in definitieve regeling
Een toekomstige overeenkomst zal volgens het IAEA pas geloofwaardig zijn wanneer onafhankelijke inspecteurs kunnen controleren dat Iran geen nucleair materiaal gebruikt voor militaire doeleinden.
De precieze omvang van het toezicht en de toegang die Iran aan internationale inspecteurs zal verlenen, worden daarmee belangrijke onderdelen van de komende onderhandelingen.