Bagdad promoveert Gulale tot district, meerderheid Diyala-raad wil besluit opschorten

Het Iraakse ministerie van Planning heeft maandag een besluit uitgevaardigd waarmee Gulale (Arabisch: Jalawla) in de provincie Diyala wordt opgewaardeerd van subdistrict naar district. Dat bevestigde woordvoerder Abdul-Zahra al-Hindawi, die zei dat waarnemend minister Khaled al-Najm het officiële bevel heeft ondertekend om Gulale binnen de grenzen van Diyala tot district te maken.

Meerderheid provincieraad vraagt om stopzetting
De stap stuit direct op verzet binnen de provinciale raad van Diyala. Negen van de vijftien raadsleden, een absolute meerderheid, hebben formeel verzocht om de administratieve procedures op te schorten. In een brief van 22 februari 2026, die door media werd ingezien, vragen zij om het besluit te bevriezen en verwijzen zij ook naar een soortgelijke kwestie rond Saadiya, waarbij men eveneens bezwaar maakt tegen het losmaken van het subdistrict van Khanaqin.

Gouverneur Diyala schort uitvoering voorlopig op
In een apart document, eveneens van dezelfde datum, gaf gouverneur Adnan al-Shamari opdracht om de uitvoering van de opwaardering tijdelijk stil te zetten totdat het ministerie van Planning reageert. Daarmee is de maatregel formeel aangekondigd, maar bestuurlijk nog niet definitief doorgezet.

Politieke spanning rond betwiste gebieden
Gulale valt onder de zogeheten betwiste gebieden die onder Artikel 140 van de Iraakse grondwet vallen. Dat artikel beschrijft het constitutionele proces waarmee de status van betwiste regio’s tussen Bagdad en de Koerdische Regionale Regering (KRG) moet worden opgelost. Juist daarom ligt elke wijziging in bestuurlijke grenzen of status hier bijzonder gevoelig.

Koerdische partijen: risico op demografische en territoriale druk
Koerdische politieke partijen hebben zich eerder kritisch uitgelaten over het plan. Zij zien de opwaardering als een mogelijke herhaling van pogingen om demografische verhoudingen te beïnvloeden en terrein te claimen via administratieve besluiten, in plaats van via het constitutionele traject van Artikel 140. Vanuit Koerdisch perspectief is dit een dossier waar juridische procedure en politieke realiteit vaak door elkaar lopen, met gevolgen voor lokale gemeenschappen.

PUK: verzoek is breed gedragen
Sherko Mirways, hoofd van de PUK-afdeling in Khanaqin, zei dat het document door een meerderheid is ondertekend en via de gouverneur naar het ministerie is gestuurd om de overgang te stoppen. Opvallend is volgens hem dat niet alleen Koerdische vertegenwoordigers, maar ook leden van andere blokken, waaronder Badr, tot de ondertekenaars behoren. Dat duidt op een breder provinciaal draagvlak voor het opschorten van het besluit.

KDP-parlementslid: ‘onconstitutioneel door Artikel 140’
Nazk Ahmed, parlementslid namens de KDP en vertegenwoordiger van Khanaqin, stelde dat het verzoek om de beslissing te stoppen gebaseerd is op het argument dat de maatregel ongrondwettelijk is. Volgens haar kan Jalawla niet via een reguliere bestuurlijke route worden “heringedeeld”, omdat het gebied onder Artikel 140 valt en daarmee aan een specifiek constitutioneel proces is gebonden.

Planningministerie: ‘ontwikkeling en bestuurlijke organisatie’
Het ministerie van Planning stelt dat de opwaardering bedoeld is om de bestuurlijke organisatie te versterken en lokale ontwikkeling te ondersteunen. Volgens Bagdad heeft Gulale meerdere geografische en economische voordelen: verbindingen met andere provincies, kansen voor economische en agrarische projecten en toeristisch potentieel rond het Hamreen-meer.

Eerder aangekondigd door voorzitter provincieraad
De opwaardering werd eerder aangekondigd door Omar al-Karawi, voorzitter van de provincieraad van Diyala namens de soennitische Sovereignty Alliance. Daarmee werd het besluit politiek zichtbaar nog vóór de officiële bevestiging van het ministerie.

Bevolkingscijfers en koppeling met Saadiya
Volgens het ministerie wordt de bevolking van het nieuwe district geschat op 94.000 inwoners. Daarnaast zou het subdistrict Saadiya met ongeveer 40.000 inwoners worden toegevoegd, wat de schaal van de administratieve wijziging vergroot, en tegelijk de gevoeligheid versterkt, omdat Saadiya eveneens onderdeel is van het bredere Khanaqin-dossier.

Eerdere controverse rond Qaratapa
De discussie volgt op een vergelijkbare poging in juli om het subdistrict Qaratapa op te waarderen. Toen stelde Aws al-Mahdawi, de enige PUK-vertegenwoordiger in de provincieraad, dat men de beslissing afwijst omdat die “politiek” zou zijn. Hij benadrukte dat het gebied eveneens onder Artikel 140 valt en dat bovendien niet wordt voldaan aan een genoemde bevolkingsdrempel van 400.000 voor districtstatus.