Bagdad: nog geen akkoord met KRG over Kirkuk-olie via Ceyhan

De Iraakse olieminister Hayan Abdul-Ghani heeft maandag verklaard dat de onderhandelingen met de Koerdische Regio over het exporteren van Kirkuk-olie via de pijpleiding naar de Turkse haven Ceyhan nog geen overeenkomst hebben opgeleverd. Dit gebeurt terwijl de export via de zuidelijke havens volledig stil ligt door de militaire spanningen in de Golf en problemen rond de Straat van Hormuz.

Productie gehalveerd na sluiting Straat van Hormuz
In een videoboodschap zei Abdul-Ghani dat Irak door de blokkade van de Straat van Hormuz de olieproductie heeft moeten terugbrengen tot minder dan de helft van het normale niveau. Voor de escalatie exporteerde Irak via de zuidelijke havens ongeveer 3,4 miljoen vaten per dag, binnen een OPEC-quotum van 4,4 miljoen vaten per dag.

Volgens de minister stopten de verschepingen binnen twee tot drie dagen na het uitbreken van de vijandelijkheden. Daarna werd een noodplan uitgevoerd om de productie terug te brengen naar ongeveer 1,5 tot 1,6 miljoen vaten per dag.

Doel: binnenlandse vraag en raffinaderijen draaiende houden
De huidige productie wordt volgens Abdul-Ghani uitsluitend aangehouden om binnenlandse consumptie te dekken en raffinaderijen operationeel te houden. Hij stelde dat de raffinaderijen samen meer dan 1,1 miljoen vaten per dag nodig hebben. Daarnaast is er olie nodig voor brandstofvoorziening van elektriciteitscentrales, zodat de basisvoorzieningen overeind blijven.

Alternatieve routes via Syrië en Jordanië in voorbereiding
De minister zei dat Bagdad werkt aan alternatieve exportkanalen. Irak zou plannen voorbereiden om olie per tankwagen te vervoeren naar de havens van Baniyas in Syrië en Aqaba in Jordanië. Hiervoor wordt volgens Abdul-Ghani in de komende dagen een aanbesteding aangekondigd, maar de route is nog niet operationeel.

Kirkuk-olie via Koerdische pijpleiding: verzoek 200–250 duizend vaten
Abdul-Ghani meldde dat het ministerie de Koerdische Regio heeft gevraagd om 200.000 tot 250.000 vaten per dag Kirkuk-olie via de pijpleiding door de Koerdische Regio naar Ceyhan te laten stromen. Formele goedkeuring is volgens hem nog niet verkregen.

Grote velden stilgelegd, beperkte productie blijft lopen
Door de exportstilstand zijn werkzaamheden in meerdere grote olievelden opgeschort, waaronder West Qurna 1 en 2, Majnoon, Fayhaa, Halfaya en Buzurgan. Alleen North Rumaila en Zubair in het zuiden en het Siba-gasveld produceren nog. Die output is vooral bedoeld om bijbehorend gas te winnen dat nodig is voor elektriciteitsopwekking.

Binnenlandse brandstofvoorziening volgens Bagdad stabiel
De minister stelde burgers gerust dat de binnenlandse energievoorziening stabiel blijft ondanks de exportcrisis. Raffinaderijen zouden op volle capaciteit draaien voor de productie van benzine, diesel, kerosine en LPG. Daarnaast noemde hij dat Irak dagelijks ongeveer 6.000 ton binnenlands gas produceert en beschikt over een strategische ondergrondse reserve van meer dan 50.000 ton die kan worden vrijgegeven bij extra vraag.

Inkomsten onder druk, exportkanalen topprioriteit
Abdul-Ghani benadrukte dat het openen van nieuwe exportkanalen prioriteit heeft, omdat aanhoudende instabiliteit in de Golf de staatsinkomsten onder druk zet. Hij stelde dat het ministerie elke beschikbare optie onderzoekt om inkomstenstromen te behouden, terwijl de binnenlandse energiezekerheid beschermd blijft.

KRG-route blijft meest directe optie, maar afspraken zijn complex
Het uitblijven van een akkoord met Erbil laat zien hoe ingewikkeld de afstemming blijft rond oliebeheer in het federale systeem van Irak, zeker onder internationale druk en met beperkte infrastructuuropties. Voor nu blijven zuidelijke exporten volledig stilgelegd en zijn alternatieve routes nog in de planningsfase.